Powiat Myślenicki – partner z tradycją, historią i potencjałem

Powiat Myślenicki położony jest w południowej części Województwa Małopolskiego, na styku Beskidu Średniego, Beskidu Wyspowego oraz Pogórza Wielickiego. Większość jego obszaru rozciąga się w malowniczej dolinie rzeki Raby, otoczonej pasmami górskimi, które nadają regionowi wyjątkowy charakter i tworzą doskonałe warunki do wypoczynku oraz aktywnej turystyki.

Krajobraz powiatu zachwyca różnorodnością – od górskich szczytów, takich jak Luboń Wielki, Lubomir czy Koskowa Góra, po łagodne wzniesienia Pogórza Wielickiego i rozległe doliny. Charakterystycznym elementem są łany pól na zboczach wzgórz, często położone bardzo wysoko, zmieniające barwy wraz z porami roku. Czyste powietrze, bogactwo terenów leśnych, piękne panoramy widokowe oraz liczne szlaki piesze i rowerowe czynią Powiat Myślenicki miejscem atrakcyjnym zarówno dla mieszkańców, jak i odwiedzających.

Istotnym atutem regionu jest jego dogodne położenie komunikacyjne. Przez teren powiatu przebiega popularna „zakopianka” – droga łącząca Kraków z Zakopanem, która od lat sprzyja rozwojowi turystyki i gospodarki. Już w przeszłości Ziemia Myślenicka pełniła ważną rolę jako węzeł komunikacyjny – prowadziła tędy królewska Via Regia, łącząca Kraków z Węgrami, a także trakt cesarsko-królewski biegnący z Lwowa przez Tarnów do Wadowic i dalej do Wiednia.

Powiat Myślenicki to region o bogatej i fascynującej historii. Wiele miejscowości, w tym stolica powiatu – Myślenice – swój rozwój zawdzięcza królowi Kazimierzowi Wielkiemu. W Dobczycach wzniesiono w średniowieczu okazały zamek obronny, w którym przebywali m.in. Władysław Łokietek, Kazimierz Wielki, Władysław Jagiełło z królową Jadwigą oraz Kazimierz Jagiellończyk. Przez pewien czas mieszkał tu także św. Kazimierz wraz ze swoim nauczycielem Janem Długoszem. Z kolei Myślenice gościły wybitne postacie polskiej kultury, w tym Mikołaja Reja. O dawnym osadnictwie świadczą liczne zabytki, obiekty sakralne, grodziska oraz charakterystyczne przydrożne kapliczki.

Powiat Myślenicki obejmuje 9 gmin: trzy miejsko-wiejskie – Myślenice, Dobczyce i Sułkowice – oraz sześć gmin wiejskich: Lubień, Pcim, Raciechowice, Siepraw, Tokarnia i Wiśniowa. Całkowita powierzchnia powiatu wynosi 673 km². Region wyróżnia się przedsiębiorczością i pracowitością mieszkańców, wysoką jakością środowiska naturalnego, czystą wodą i powietrzem, a także rosnącym potencjałem gospodarczym i społecznym.

Na czele Powiatu Myślenickiego stoi Starosta Józef Tomal, który wraz z Zarządem Powiatu aktywnie działa na rzecz zrównoważonego rozwoju regionu oraz współpracy z partnerami lokalnymi, krajowymi i zagranicznymi. Samorząd powiatowy konsekwentnie wspiera inicjatywy społeczne, kulturalne, edukacyjne i gospodarcze, wzmacniając pozycję powiatu jako atrakcyjnego miejsca do życia, inwestowania i odwiedzania.

Powiat Myślenicki to przestrzeń, w której historia harmonijnie łączy się z nowoczesnością, a naturalne piękno idzie w parze z otwartością na współpracę. To partner godny zaufania i region, który warto poznać.

ZABYTKI I TURYSTYKA

Dobczyce – częściowo zrekonstruowany Zamek Królewski (XIII w.), fragment średniowiecznych murów miejskich, Skansen Budownictwa Ludowego, kościół św. Jana (1834 r.), lipa „Marysieńka” (1683 r.).

Dziekanowice – kościół św. Marii Magdaleny i św. Mikołaja (1226 r.).

Gruszów – kościół pw. Rozesłania Świętych Apostołów (I poł. XVI w.).

Harbutowice – Stacja narciarska Szklana Góra Ski z wyciągiem krzesełkowym i trasą narciarską 800 m.

Kornatka – wczesnośredniowieczne cmentarzysko kurhanowe (VII–IX w.).

Krzeczów (gm. Lubień) – kościół św. Wojciecha (przełom XVI i XVII w.).

Krzywaczka – zespół dworski (XIX w.), park.

Myślenice – zabytkowy układ urbanistyczny z rynkiem oraz dominantą w postaci kościoła pw. Najświętszej Maryi Panny (XV w.), w którym znajduje się najcenniejszy zabytek powiatu – cudowny obraz Matki Boskiej z ok. 1590 r., kościół św. Jakuba (XV w.), kaplica „Studzienka”, ruiny „Zamczyska” – fragment baszty z XII w., budynek Starostwa (XVIII w.), cmentarz żydowski, Dwór Dolnowiejski (XVIII w.) oraz Muzeum Niepodległości, linowa kolej krzesełkowa o długości 2006 m oraz dwa stoki narciarskie (850 m i 1100 m).

Pcim – kościół św. Mikołaja (1767 r.), kaplica (1638 r.).

Sieraków – zespół pałacowo-parkowy.

Stadniki – klasztor Księży Sercanów w Stadnikach.

Trzebunia – kościół św. Marii Magdaleny (1799 r.).

Raciechowice – kościół pw. św. Jakuba Starszego i św. Katarzyny Aleksandryjskiej (1720 r.), dwór (1760 r.).

Siepraw – Sanktuarium bł. Anieli Salawy, kościół św. Marcina (XVI w.), kościół św. Michała (1620 r.), zespół dworski, kompleks narciarski Siepraw-Ski (sześć wyciągów orczykowych i cztery trasy narciarskie).

Zakliczyn – kościół pw. Wszystkich Świętych (1773 r.), dwór z parkiem (1874 r.).

Sułkowice – kościół św. Zofii (1825 r.).

Tokarnia – kaplica dworska (XVII w.), wyciąg narciarski w Skomielnej Czarnej (450 m).

Skomielna Czarna – zespół dworski (XIX w.).

Wiśniowa – kościół św. Marcina (1730 r.), Obserwatorium Astronomiczne im. Tadeusza Banachiewicza na górze Lubomir.

WALORY PRZYRODNICZE

• Rezerwaty przyrody: “Zamczysko nad Rabą” (krajobrazowy) o powierzchni 1,35 ha - chroniony jest grąd i nisko położony płat boru dolnoreglowego, otaczający ruiny baszty z XIII wieku oraz Rezerwat leśny “Las Gościbia” o powierzchni 282,46 ha. ,,Las Gościbia’’ to przede wszystkim piękne buczyny, ale też ciekawa rzeźba terenu w obrębie leju źródłowego górskiego potoku.
• Pomniki przyrody: większość z nich to sędziwe drzewa, z których największym jest dąb w Osieczanach (680 cm obwodu), a pozostałe znane to: ,,Lipka” na Górze Plebańskiej w Myślenicach, lipa ,,Marysieńka” w Dobczycach (wg tradycji zasadzona przez Jana III Sobieskiego) i słynne ,,Cisy Raciborskiego” w Harbutowicach, z których starszy liczy ponad 660 lat. Pomniki przyrody nieożywionej to: głaz narzutowy w Dobczycach oraz skałki piaskowcowe: ,,Diabelskie Kamienie” w Krzesławicach, Rudniku oraz ,,Kamień Grzyb” w Zegartowicach.
• Ciekawostki przyrodnicze: 26-metrowa jaskinia szczelinowa ,,Zimna Dziura” w masywie góry Szczebel k. Lubnia, starodrzew ,,Lipiny” w Pcimiu, skałki ,,Diabelski” i ,,Wielki Kamień” w Stróży oraz skałka ,,Kopytko” i źródełko bł. Anieli Salawy w Sieprawiu.

PRZEZ TEREN POWIATU MYŚLENICKIEGO PRZEBIEGAJĄ:

• Małopolski Szlak Papieski im. Jana Pawła II (Sułkowice – Myślenice oraz na granicy powiatu z Rabki przez Luboń Wielki i Szczebel). Szlak Papieski nie jest specjalnie wytyczoną, osobną trasą, lecz został poprowadzony wzdłuż istniejących już górskich szlaków PTTK
• Szlak Architektury Drewnianej – dwie trasy:

- na trasie nr III (region Podhalańsko-Pieniński) znajduje się kościół pw. św. Wojciecha Biskupa i Męczennika w Krzeczowie (z przełomu XVI i XVII wieku),

- na trasie nr IV (region Pogórza Beskidzkiego) - w Dobczycach: skansen drewnianego budownictwa ludowego (zespół małego skansenu z karczmą i budynkami gospodarczymi), w Raciechowicach: kościół pw. św. Jakuba Starszego i św. Katarzyny Aleksandryjskiej (1720 r.), w Gruszowie - modrzewiowy kościółek parafialny pw. Rozesłania Świętych Apostołów z I poł. XVI wieku, Krzesławice Podkamień: - Pustelnia św. Benedykta (1886 r.), Wiśniowa: kościół św. Marcina (1730 r.)

• fragment Małopolskiego Szlaku Owocowego - przebiega przez sadowniczą gminę Raciechowice (Krainę Kwitnących Jabłoni). Raciechowickie sady położone są na obszarze Beskidu Wyspowego. Szlak przebiega oznakowanymi odcinkami dróg i wskazuje gospodarstwa sadownicze, w których można dokonać degustacji i zakupu jabłek.

1. Uchwała Nr XV/108/2025 Rady Powiatu w Lipnie z dnia 2 lipca 2025r. w sprawie przyjęcia "PROGRAMU OPIEKI NAD ZABYTKAMI POWIATU LIPNOWSKIEGO NA LATA 2025-2029".pdf [441 KB] - otwierane w nowym oknie dialogowym
2. PROGRAM OPIEKI NAD ZABYTKAMI POWIATU LIPNOWSKIEGO NA LATA 2025-2029.pdf [16 748 KB] - otwierane w nowym oknie dialogowym